Verkiezingsprogramma's 2025 overzelfbewoningsplicht gemeenten
FVD is tegen landelijke regels zoals de zelfbewoningsplicht en wil gemeenten juist maximale beleidsvrijheid geven, ook op het gebied van wonen. Zij pleiten voor een vrije woningmarkt zonder restricties voor investeerders of verhuurders, en zijn expliciet tegen maatregelen die het eigendomsrecht beperken, zoals een zelfbewoningsplicht.
Gemeenten volledige vrijheid, geen landelijke zelfbewoningsplicht
FVD vindt dat gemeenten zelf hun beleid moeten bepalen en is tegen landelijke verplichtingen zoals een zelfbewoningsplicht. Ze willen dat de woningmarkt toegankelijk blijft voor investeerders en bedrijven, en verzetten zich tegen beperkingen op eigendom en verhuur.
“We geven gemeenten de vrijheid om eigen beleid te voeren, inclusief op gebied van belastingen, zodat lokaal maatwerk mogelijk wordt en gemeenten onderling gaan concurreren op de vestiging van bedrijven en gezinnen.”
“We zetten de overdrachtsbelasting vast op 2%, ook voor bedrijven en investeerders, zodat de woningmarkt toegankelijk blijft voor iedereen.”
Tegen beperkingen op eigendom en verhuur (zoals zelfbewoningsplicht)
FVD beschouwt het eigendomsrecht als heilig en wil geen restricties opleggen aan wie een woning mag kopen of verhuren. Ze zijn tegen maatregelen die investeerders of verhuurders beperken, wat impliceert dat ze tegen een zelfbewoningsplicht zijn.
“De eigen woning vormt het fundament van vrijheid, veiligheid en gezinsleven. Wat ons betreft is bezit daarvan heilig.”
“We geven verhuurders volledige vrijheid in de keuze van hun huurders, zodat het aanbod in de huurmarkt weer wordt vergroot, met name in het middensegment.”
“Verhuurders krijgen de vrijheid om zelf te kiezen aan wie zij verhuren.”
De SGP noemt in haar verkiezingsprogramma niet expliciet de invoering van een zelfbewoningsplicht door gemeenten. Wel benadrukt de partij het belang van lokaal maatwerk en het benutten van de bestaande woningvoorraad, waarbij gemeenten ruimte krijgen om maatregelen te nemen die aansluiten bij lokale woonbehoeften. Concrete voorstellen over een verplichte zelfbewoningsplicht ontbreken, maar de SGP ondersteunt lokale afwegingen en initiatieven om de leefbaarheid en beschikbaarheid van woningen te bevorderen.
Gemeenten krijgen ruimte voor lokaal maatwerk
De SGP vindt dat gemeenten een grote rol moeten hebben in het bepalen van hun eigen woningbouwbeleid en het nemen van maatregelen die passen bij de lokale situatie, zoals het behouden van leefbaarheid en het inspelen op de lokale woonbehoefte. Dit kan ruimte bieden voor instrumenten als een zelfbewoningsplicht, maar de partij noemt dit niet expliciet als beleidsvoorstel.
Bestaande woningvoorraad beter benutten
De SGP wil dat de bestaande woningvoorraad beter wordt benut, bijvoorbeeld door het mogelijk maken van splitsen, optoppen en hospitaverhuur. Hoewel een zelfbewoningsplicht niet expliciet wordt genoemd, sluit deze benadering aan bij het streven om woningen daadwerkelijk beschikbaar te houden voor bewoners.
“De SGP wil dat we de bestaande woningvoorraad veel beter gaan benutten door optoppen, splitsen en hospitaverhuur mogelijk te maken.”
De SP wil een landelijke zelfbewoningsplicht invoeren zodat woningen daadwerkelijk worden gebruikt als thuis voor bewoners en niet als beleggingsobject. Gemeenten krijgen meer bevoegdheden om beleggers en speculatie tegen te gaan, onder andere door strengere regels en het kunnen verbieden van tijdelijke verhuur. Zo wil de SP ervoor zorgen dat huizen beschikbaar blijven voor mensen die er zelf willen wonen.
Landelijke zelfbewoningsplicht invoeren
De SP pleit voor een landelijke plicht om woningen daadwerkelijk te bewonen, zodat huizen niet langer worden opgekocht door beleggers en leeg blijven staan of worden gebruikt voor winstbejag. Dit moet ervoor zorgen dat woningen beschikbaar zijn voor mensen die er zelf willen wonen en niet voor speculatie of tijdelijke verhuur.
Gemeenten meer bevoegdheden geven tegen beleggers en tijdelijke verhuur
De SP wil gemeenten de mogelijkheid geven om tijdelijke verhuur, zoals via Airbnb, volledig te verbieden of streng te beperken. Dit voorkomt dat woningen worden onttrokken aan de reguliere woningmarkt en zorgt ervoor dat huizen beschikbaar blijven voor mensen die er zelf willen wonen.
“Gemeenten krijgen de mogelijkheid om dit soort deelverhuur volledig te verbieden of streng te beperken, zodat huizen weer beschikbaar komen voor mensen die er echt in willen wonen.”
GroenLinks-PvdA is voorstander van een landelijke opkoopbescherming, waarmee gemeenten kunnen eisen dat woningen alleen door eigen bewoners worden gekocht en bewoond. Dit moet speculatie tegengaan en starters beschermen, zodat woningen daadwerkelijk beschikbaar komen voor mensen die er zelf willen wonen.
Landelijke opkoopbescherming voor zelfbewoning
GroenLinks-PvdA wil dat gemeenten de mogelijkheid krijgen om een zelfbewoningsplicht in te stellen, zodat woningen niet door beleggers of speculanten worden opgekocht, maar beschikbaar blijven voor mensen die er zelf gaan wonen. Dit beleid is gericht op het tegengaan van speculatie en het vergroten van de kansen voor starters op de woningmarkt.
“Als je een woning koopt, is het de bedoeling dat je er ook gaat wonen. Met een opkoopbescherming zorgen we dat woningen naar mensen gaan die er gaan wonen, in plaats van naar speculanten die alleen woningen kopen om ze weer met winst door te verkopen.”
“In het hele land komt er een opkoopbescherming die starters beschermt.”
De VVD is tegen de lokale zelfbewoningsplicht voor gemeenten en wil deze afschaffen. Volgens de partij belemmert deze plicht de bouw van meer private huurwoningen en zorgt het voor minder betaalbare huurwoningen. De VVD kiest voor landelijke regels en minder gemeentelijke beperkingen om de woningmarkt toegankelijker te maken.
Schrappen van de lokale zelfbewoningsplicht
De VVD wil de lokale zelfbewoningsplicht afschaffen omdat deze volgens hen de bouw van private huurwoningen belemmert en de huurprijzen opdrijft. De partij ziet landelijke, ruimere regels als oplossing om de woningmarkt toegankelijker te maken en woningdelen te vergemakkelijken.
BIJ1 pleit voor een landelijke invoering van de zelfbewoningsplicht, waarmee gemeenten worden verplicht om te zorgen dat woningen alleen door de eigenaar zelf worden bewoond en niet als beleggingsobject worden gebruikt. Dit moet speculatie en leegstand tegengaan en het recht op wonen beschermen. De partij koppelt deze maatregel aan strengere handhaving op leegstand en het verbieden van woning- en grondspeculatie.
Landelijke invoering van zelfbewoningsplicht
BIJ1 wil dat gemeenten verplicht een zelfbewoningsplicht hanteren, zodat woningen niet langer als beleggingsobject kunnen worden gebruikt en speculatie wordt tegengegaan. Dit moet bijdragen aan het recht op wonen en het tegengaan van leegstand, door te zorgen dat woningen daadwerkelijk door bewoners worden gebruikt en niet door beleggers worden opgekocht.
“Daarnaast hanteren we een zelfbewoningsplicht↗ en een wet tegen speculatie↗.”
BVNL is tegen extra gemeentelijke regels zoals de zelfbewoningsplicht en wil dat gemeenten geen aanvullende eisen mogen stellen bovenop landelijke regelgeving. Hun visie is dat deregulering en minder overheidsbemoeienis de woningmarkt vlot zal trekken, waarbij lokale verplichtingen zoals de zelfbewoningsplicht worden afgewezen.
Gemeenten mogen geen aanvullende eisen stellen
BVNL vindt dat gemeenten geen extra regels, zoals een zelfbewoningsplicht, mogen opleggen bovenop landelijke wetgeving. Zij zien dergelijke lokale verplichtingen als belemmerend voor de woningmarkt en pleiten voor landelijke uniformiteit en deregulering.
“Gemeenten kunnen geen aanvullende eisen stellen bovenop landelijke regels.”
NSC noemt in haar verkiezingsprogramma niet expliciet de invoering van een zelfbewoningsplicht voor gemeenten. Wel steunt NSC het geven van meer ruimte aan gemeenten om woningen toe te wijzen aan specifieke doelgroepen via de Huisvestingswet, maar een concrete zelfbewoningsplicht wordt niet genoemd of uitgewerkt. Er zijn geen directe, substantiële beleidsvoorstellen over een algemene zelfbewoningsplicht voor gemeenten terug te vinden.
Gemeenten meer ruimte geven voor woningtoewijzing
NSC ondersteunt het idee dat gemeenten via de Huisvestingswet woningen kunnen toewijzen aan bepaalde groepen, zoals mensen met een sociaal of beroepsmatige binding aan de gemeente. Dit raakt aan het thema van lokale regie op wie in woningen mag wonen, maar is niet hetzelfde als een zelfbewoningsplicht.
“We steunen de wijziging van de Huisvestingswet die gemeenten de ruimte geeft om een deel van de beschikbare huur- of koopwoningen toe te wijzen aan mensen met bepaalde beroepen (bijvoorbeeld verpleegkundigen of agenten) of met een sociale binding aan de gemeente.”
De Partij voor de Dieren ziet wonen primair als een recht en wil huisjesmelken en speculatie tegengaan, maar noemt nergens expliciet een landelijke of gemeentelijke zelfbewoningsplicht. Wel pleit de partij voor lokale sturing op de verdeling van woningen om bewoning door eigenaren te bevorderen en speculatie te ontmoedigen. Concrete voorstellen richten zich vooral op het beperken van verhuur en het onaantrekkelijk maken van woningen als handelswaar.
Lokale sturing op woningverdeling om speculatie tegen te gaan
De PvdD wil dat gemeenten meer mogelijkheden krijgen om de verdeling van woningen lokaal te sturen, zodat woningen daadwerkelijk worden bewoond door mensen die er zelf willen wonen en niet door beleggers of speculanten. Dit sluit aan bij het doel van een zelfbewoningsplicht, maar het programma noemt deze term niet expliciet. De partij adresseert het probleem van huisjesmelken en speculatie en wil maatregelen die bewoning door eigenaren stimuleren.
“Huisjesmelken en speculeren maken we onaantrekkelijk door maatregelen in te voeren waarmee (lokaal) gestuurd kan worden op de verdeling van woningen.”
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma
Niet expliciet genoemd in verkiezingsprogramma